قنات بلده زیر ذره بین ارزیاب یونسکو

قنات بلده

مجموعه قنات بلده در شهر تاریخی فردوس(تون)، نشانی از نبوغ و خلاقیت بشری است که در طول زمان و از اعصار گذشته تاکنون توسط آدمیانی که آن را خلق کرده و در طول زمان حفظ و نگهداریش کرده‌اند و طبیعتاٌ بر غنای فرهنگی و تکنولوژیکی آن افزوده‌اند، اثری درخور توجه و با اهمیت محسوب می‌شود.

مجموعه قنوات بلده درحال حاضر مشتمل بر ۱۵ رشته قنات و دو دهنه چشمه است که آب استحصال شده از هریک از این سازه‌های آبی به شاهجویی می‌ریزد و نهایتاً حجم آبی قابل توجه را، برای کشاورزی در دشت فردوس(تون) مهیا می‌کند. شاهجوی مذکور طول تقریبی ۳۵ کیلومتر را در این دشت طی می‌کند تا زمین‌های تفتیده را سیراب کند. شاید به جرأت بتوان گفت بخش اعظمی از فعالیت های فرهنگی، معنوی و مذهبی در شهر تاریخی فردوس(تون) وابسته به مجموعه قنوات بلده بوده است تا جایی که مردمان خیّر این شهر در طول تاریخ ارزشمندترین ثروت خود که حق‌آبه از این آب عظیم بوده را وقف فعالیت‌های مذکور می‌کرده‌اند تا همواره در زمان جاری باشند. لازم به یادآوری است که بالغ بر نیمی از کل ۷۲۰۰ فنجان این آب، وقف بر مسائل فرهنگی-معنوی است. این ثروت موجب رونق، گسترش و ترویج فرهنگ غنی اسلامی شده و حتی پایداری کالبدی بسیاری از تکیه‌ها و مساجد شهر را مُتضمّن بوده است.

تمامی این دست‌آوردهای بشری موجب شده تا سازمان میراث‎‌فرهنگی صنایع دستی و گردشگری این اثر فاخر را به عنوان یکی از کاندیدهای پرونده‌ ثبت جهانی “قنات ایرانی” به سازمان جهانی یونسکو برای درج در حافظه‌تاریخی بشری، معرفی کند

در همین راستا و پس از تکمیل پرونده ثبت جهانی، در تاریخ ۲۵ شهریور ۱۳۹۴ کارشناس ارزیاب یونسکو آقای دکتر یامائوچی به همراه دکتر طالبیان معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، مدیر کل میراث فرهنگی استان و جمعی از کارشناسان کشوری و استانی جهت بازدید از قنات بلده به عنوان آخرین مرحله از پرونده ثبت جهانی به شهرستان فردوس سفر کردند. اولین برنامه بازدید از پایگاه قنات بلده در باغستان و معرفی کامل قنات توسط مدیر پایگاه میراث فرهنگی قنات بلده خانم اقدس کرم پور و سایر کارشناسان از طریق فیلم، نقشه، تابلوهای عکس و گزارشات سایر نهادهای مرتبط از جمله جهادکشاورزی، آب منطقه ای، منابع طبیعی، اداره اوقاف و امورخیریه، دفتر میاه بلده، دفتر موقوفه صفویه بود. پس از آن دکتر یامائوچی مسیر ۳۵ کیلومتری قنات را بطور کامل مورد بازدید و بررسی قرار داد و آقای مهندس مختارنیا کارشناس ارشد ناظر اداره کل میراث فرهنگی و آقای قطنی از اعضای دفتر میاه بلده به ارایه توضیحات کامل مجموعه قنات بلده پرداختند. بازدید از ۱۰ ایستگاه گردشگری و تابلوهای دوزبانه معرفی ۱۵ رشته قنات بلده و مسیر گردشگری، بازدید از میله چاه یکی از قنوات با حضور مقنیان و با استفاده از تجهیزات امداد و نجات شهرداری فردوس، بازدید از محدوده شاه جوی بلده در روستاهای باغستان علیا و سفلی و شهر اسلامیه و فردوس، بازدید از سازه های وابسته به بلده همچون آسیاب قرایی، حمام ها و آب انبارهای شهر تاریخی تون، حضور در دفتر بلده و صحبت با اعضای هیات مدیره قنات بلده و همچنین پژوهشکده قنات فردوس از مهم ترین رئوس برنامه ریزی شده برای بازدید ارزیاب در این سفر یک روزه بود. در پایان این بازدید آقای دکتر یامائوچی به همراه دکتر طالبیان و مدیر کل میراث فرهنگی استان در جلسه ای که با حضور فرماندار شهرستان و جمعي از مديران مرتبط با حوزه اجرايي و مديريتي قنات بلده در فرمانداری فردوس برگزار گردید حضور یافتند و ضمن تشکر از مجموعه اجرایی قنات بلده، بر حفظ و مدیریت همه جانبه قنات بلده جهت حفظ ارزش های تاریخی، فرهنگی و اجتماعی آن در سطح ملی و جهانی تاکید نمودند.

IMG_2325

IMG_2284


IMG_1993

IMG_2557


0

گذاشتن پیام